მიკელე დე ლუკი (Michele De Lucchi, დაიბადა 1951 წელს) იტალიელი არქიტექტორი და დიზაინერია, რომლის ნამუშევარს თბილისში ყოველდღიურად ათასობით ადამიანი გადაკვეთს. მან დააპროექტა მშვიდობის ხიდი, მინისა და ფოლადის საფეხმავლო ხიდი მტკვარზე, რომელიც 2010 წლიდან ძველ თბილისს რიყის პარკთან აკავშირებს. იმავე წლებში თბილისში მისი პროექტებით აშენდა შინაგან საქმეთა სამინისტროს შენობა და ყოფილი საპრეზიდენტო, დღეს სახელმწიფო ცერემონიების სასახლე.
დიზაინის სამყაროში დე ლუკის სახელი სხვა რამეებსაც უკავშირდება. ის 1980-იან წლებში მილანური ჯგუფის, Memphis-ის, ერთ-ერთი დამფუძნებელი იყო. 1988–2002 წლებში Olivetti-ს დიზაინს ხელმძღვანელობდა. მისი და ჯანკარლო ფასინას Tolomeo სანათი კი, რომელიც Artemide-მ 1980-იანი წლების ბოლოს გამოუშვა, დღესაც ოფისებისა და სახლების სამუშაო მაგიდებზე დგას.
ამ სტატიაში დე ლუკის ბიოგრაფიას, მის მთავარ ნამუშევრებს, ქართულ პროექტებს და იმ პრინციპებს განვიხილავთ, რომლებიც ინტერიერის დაგეგმარებაში გამოიყენება.

მიკელე დე ლუკი — მოკლე ფაქტები
| დაბადება | 1951 წლის 8 ნოემბერი, ფერარა, იტალია |
| განათლება | ფლორენციის უნივერსიტეტი, არქიტექტურა (1975) |
| მოძრაობები | რადიკალური არქიტექტურა, Cavart, Alchimia, Memphis (1981–1987) |
| Olivetti | დიზაინის დირექტორი (1988–2002) |
| ყველაზე ცნობილი პროდუქტი | Tolomeo სანათი Artemide-სთვის, ჯანკარლო ფასინასთან ერთად |
| ქართული პროექტები | მშვიდობის ხიდი (2010), შინაგან საქმეთა სამინისტროს შენობა (2009), სახელმწიფო ცერემონიების სასახლე (2009) |
| სტუდია | AMDL CIRCLE, მილანი |
| აღიარება | Compasso d’Oro (მათ შორის 1989, 2004), Compasso d’Oro კარიერისთვის (2022) |
ფერარა, ფლორენცია და რადიკალური არქიტექტურა
მიკელე დე ლუკი 1951 წლის 8 ნოემბერს ჩრდილოეთ იტალიის ქალაქ ფერარაში დაიბადა. არქიტექტურა ფლორენციის უნივერსიტეტში შეისწავლა და 1975 წელს დაამთავრა. 1975–1977 წლებში ადოლფო ნატალინის ასისტენტი იყო. ნატალინი Superstudio-ს ერთ-ერთი დამფუძნებელია, ფლორენციული ჯგუფისა, რომელიც 1960–70-იან წლებში ნახატებითა და კოლაჟებით არქიტექტურის ჩვეულ წესებს აკრიტიკებდა.
ამ წლებში დე ლუკი ე.წ. რადიკალური არქიტექტურის წრეებში მოღვაწეობდა: ჯერ ჯგუფ Cavart-ში, შემდეგ კი Centrokappa-სა და Studio Alchimia-სთან. ეს მოძრაობა ფუნქციონალიზმის მკაცრ წესებს უპირისპირდებოდა და დიზაინს ფერის, ირონიისა და ექსპერიმენტის საშუალებად განიხილავდა. 1979 წელს მილანში დე ლუკი ეტორე სოტსასს გაიცნო. სოტსასმა ის თავის წრეში მიიღო და საკუთარი ბიუროს გახსნისკენ უბიძგა.
Memphis: ფერი, ლამინატი და ირონია
1981 წელს მილანში ეტორე სოტსასის გარშემო ჩამოყალიბდა ჯგუფი Memphis, რომლის ერთ-ერთი დამფუძნებელიც დე ლუკი იყო. ჯგუფს სახელი ბობ დილანის სიმღერამ „Stuck Inside of Mobile with the Memphis Blues Again” დაარქვა, რომელიც მისი პირველი შეხვედრისას ისმოდა.
Memphis-ის ავეჯი და ობიექტები კაშკაშა ფერებით, გეომეტრიული ფორმებითა და პლასტიკური ლამინატით გამოირჩეოდა. ეს მასალა მანამდე იაფ სამზარეულოებსა და კაფეებთან ასოცირდებოდა, Memphis-მა კი ის გალერეებში შეიტანა. დე ლუკი ჯგუფთან 1981–1987 წლებში თანამშრომლობდა. მისი ნამუშევრებიდან განსაკუთრებით ცნობილია სკამი First (1983), სანათი Oceanic, მაგიდა Kristall და კონსოლი Atlantic. First ერთი შეხედვით უბრალო სკამია: ლითონის რკალი, მრგვალი საზურგე და ორი სფერო მკლავების საყრდენად. Memphis-ის ობიექტები დღეს დიზაინის მუზეუმების კოლექციებშია. 1982 წელს მან სოტსასთან ერთად Olivetti Synthesis-ისთვის მოდულური საოფისე ავეჯის სერია Icarus შექმნა.
Memphis-მა 1980-იანი წლების დიზაინზე და პოსტმოდერნიზმის ესთეტიკაზე დიდი გავლენა მოახდინა, თუმცა თავად დე ლუკის კარიერამ მალე სულ სხვა მიმართულება აიღო.
Olivetti: 14 წელი კორპორატიულ დიზაინში
1988 წელს დე ლუკი Olivetti-ს დიზაინის დირექტორი გახდა და ამ თანამდებობაზე 2002 წლამდე დარჩა. Olivetti იტალიური ინდუსტრიული დიზაინის ერთ-ერთი სიმბოლო იყო. 1969 წელს სწორედ ამ კომპანიისთვის შექმნა სოტსასმა წითელი პორტატიული საბეჭდი მანქანა Valentine.
რადიკალური ავანგარდიდან დიდი კორპორაციის დიზაინის ხელმძღვანელობაზე გადასვლა დე ლუკის ბიოგრაფიის ყველაზე საინტერესო მომენტია. Olivetti-ში ფერადი ექსპერიმენტები კომპიუტერებმა, პრინტერებმა, საოფისე ავეჯმა და კომპანიის სივრცეებმა ჩაანაცვლა. ამ პერიოდის ჯილდოებს შორისაა IF Award ლეპტოპ Philos 44-ისთვის და MK Sys 6000 კიოსკებისთვის (1994) და Compasso d’Oro პრინტერ Artjet 10-ისთვის (2001). 1995 წელს მილანის ტექნოლოგიურ გამოფენაზე, SMAU-ზე, ჯილდო მიიღო Olivetti-ის მულტიმედიურმა კომპიუტერმა Envision, რომელიც სახლის ტელევიზორთან ერთად სამუშაოდ იყო ჩაფიქრებული.
Olivetti-ის წლებში დე ლუკიმ ისწავლა, როგორ იქმნება ერთიანი ვიზუალური ენა კომპანიისთვის, რომლის პროდუქტები, ოფისები და მაღაზიები ერთმანეთს უნდა ეხმიანებოდეს. ეს გამოცდილება მის შემდგომ კორპორატიულ პროექტებში გამოიყენა.
Tolomeo: სანათი, რომელიც სამუშაო მაგიდაზე დამკვიდრდა
1986–1987 წლებში დე ლუკიმ და ჯანკარლო ფასინამ კომპანია Artemide-სთვის სამაგიდო სანათი Tolomeo შექმნეს. 1987 წელს სანათმა მიიღო SNAI-სა და Haus Industrieform-ის ჯილდოები, 1989 წელს კი Compasso d’Oro, იტალიური დიზაინის უმთავრესი ჯილდო.
Tolomeo-ს ალუმინის მკლავი ზამბარებით არის დაბალანსებული და ნებისმიერ მდგომარეობაში ჩერდება, ამიტომ სინათლის მიმართვა ერთი ხელის მოძრაობით შეიძლება. ფორმა მარტივია: მკლავი, სახსრები და კონუსური აბაჟური. დიზაინის ყველა ელემენტი ფუნქციიდან გამომდინარეობს და სწორედ ამიტომ არ ძველდება. Artemide-მ შემდეგ Tolomeo-ს მთელი ოჯახი შექმნა: კედლის, იატაკისა და დაკიდებული ვერსიები. 1988 წელს ამ ოჯახმა Design Zentrum NRW-ის ჯილდოც მიიღო.
Memphis-ის ხმამაღალი ობიექტების შემდეგ ის დე ლუკის მეორე ხმას აჩვენებს: თავშეკავებულს და ზუსტს.
Produzione Privata: ხელნაკეთი ობიექტები
1990 წელს დე ლუკიმ დააარსა Produzione Privata, მცირე საწარმო, სადაც ობიექტები ხელოსნების მიერ, მცირე სერიებით მზადდება. აქ ის ინდუსტრიული წარმოების ჩარჩოებისგან თავისუფლად მასალებსა და ფორმებზე ექსპერიმენტებს ატარებდა. Produzione Privata-ს სანათმა Acquatinta-მ 1997 წელს I.D. Annual Design Review-ის ჯილდო მიიღო.
კორპორატიული სივრცეები ევროპაში
1990-იანი და 2000-იანი წლებიდან დე ლუკის სტუდია დიდი კომპანიებისთვის აპროექტებდა ოფისებს, ბანკის ფილიალებს და მომსახურების სივრცეებს. გერმანიაში მან Deutsche Bank-ისა და Deutsche Bahn-ის ბილეთების სალაროებისთვის იმუშავა, იტალიაში Poste Italiane-სთვის, Telecom Italia-სა და Piaggio-სთვის. 1999 წლიდან Enel-ის ელექტროსადგურების განახლებაზე მუშაობდა, იაპონიაში NTT-ისთვის, შვეიცარიაში კი Novartis-ისთვის.
ამ პროექტებში მთავარი ამოცანა მსგავსი იყო: ასობით ფილიალსა თუ ოფისს ერთი ხასიათი უნდა ჰქონოდა და მომხმარებელს ყველგან ერთნაირად კომფორტული გარემო დახვედროდა.
მიკელე დე ლუკი და საქართველო
2000-იანი წლების მეორე ნახევარში თბილისში დე ლუკის სამი მსხვილი პროექტი განხორციელდა: ხიდი, სამინისტროს შენობა და საპრეზიდენტო რეზიდენცია. სამივეში მთავარი მასალა მინაა.

მშვიდობის ხიდი (2010)
მშვიდობის ხიდი 2010 წლის 6 მაისს გაიხსნა. ეს არის დაახლოებით 150-მეტრიანი საფეხმავლო ხიდი მტკვარზე, ფოლადისა და მინის ტალღოვანი სახურავით. ხიდის კონსტრუქცია იტალიაში დამზადდა და თბილისში 200 სატვირთო მანქანით ჩამოიტანეს. განათება ფრანგმა დიზაინერმა ფილიპ მარტინომ შექმნა.
სახურავში 1 208 სპეციალურად დამზადებული LED სანათია, მინის მოაჯირებში ჩაშენებული ხაზოვანი LED-ები კი 240 სენსორის დახმარებით ინთება, როცა ფეხით მოსიარულე ახლოს გადის. განათება მზის ჩასვლამდე 90 წუთით ადრე ირთვება და მზის ამოსვლიდან 90 წუთის შემდეგ ითიშება. სახურავზე ყოველ საათში ოთხი სინათლის პროგრამა მეორდება, მოაჯირებზე კი მორზეს ანბანით ქიმიური ელემენტების პერიოდული სისტემა გადის. მარტინოს სიტყვებით, ეს „სიცოცხლისა და ხალხებს შორის მშვიდობის” ზეიმია.
ხიდმა ერთნაირი შეფასება არ მიიღო. ოპოზიციის პოლიტიკოსები, არქიტექტორები და ურბანისტები მას აკრიტიკებდნენ, რომ ის ძველ ქალაქს და მის ისტორიულ ნაგებობებს ვიზუალურად ფარავს. დღეს ხიდი თბილისის ერთ-ერთი ყველაზე ხშირად გადაღებული ადგილია.
შინაგან საქმეთა სამინისტროს შენობა (2009)
შინაგან საქმეთა სამინისტროს და საპატრულო პოლიციის სათავო შენობა კახეთის გზატკეცილზე, აეროპორტსა და ქალაქის ცენტრს შორის მდებარეობს. Archilovers-ის მონაცემებით, პროექტი 2006–2009 წლებში შეიქმნა დე ლუკის ბიუროსა და Freyrie & Pestalozza Architetti Associati-ს მიერ, შენობის ფართობი კი დაახლოებით 10 000 კვადრატული მეტრია.
მინის მრუდი ფასადი ზღვის ტალღას ჰგავს. შენობის წინ დაახლოებით 1 000 კვადრატული მეტრის წყლის აუზია, რომელშიც ფასადი ირეკლება. ტურისტული გზამკვლევის Madloba-ს აღწერით, ოფისებს იატაკიდან ჭერამდე ფანჯრები აქვს ფარდებისა და ჟალუზების გარეშე, რაც 2000-იანი წლების პოლიციის რეფორმის „გამჭვირვალობის” იდეას უკავშირდებოდა: პოლიციის მუშაობა გარედან უნდა ჩანდეს. Archilovers-ზე გამოქვეყნებული ფოტოები გია ჩხატარაშვილს ეკუთვნის.
სახელმწიფო ცერემონიების სასახლე (2009)
ავლაბარში, მტკვრის მარცხენა ნაპირზე, დგას შენობა, რომელიც პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის ინიციატივით საპრეზიდენტო ადმინისტრაციისა და რეზიდენციისთვის აშენდა. მშენებლობა 2004 წელს დაიწყო და 2009 წელს დასრულდა, შენობა 2009 წლის 12 ივლისს გაიხსნა. კომპლექსი XIX საუკუნის ნეოკლასიკური შენობის ბაზაზე შეიქმნა, რომელშიც ოდესღაც იმპერიული ჟანდარმერია იყო. დე ლუკი კომპლექსის არქიტექტორია, მინის გუმბათი კი ქართველმა არქიტექტორმა ვახტანგ ზესაშვილმა და იტალიელმა ფრანკ ძაგარიმ დააპროექტეს. გუმბათის მოხრილი მინა გერმანიაში დამზადდა.
2019 წელს შენობას სახელმწიფო ცერემონიების სასახლე ეწოდა. ინგლისურენოვანი ვიკიპედიის მიხედვით, 2026 წლიდან მას საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო იყენებს.
ქართველი არქიტექტორი დე ლუკის ბიუროში
დე ლუკის ქართულ ისტორიას კიდევ ერთი დეტალი აქვს. 2008–2009 წლებში მის მილანის ბიუროში სამი თვე იმუშავა ახალგაზრდა ქართველმა არქიტექტორმა გიორგი ხმალაძემ. STIR-ისთვის მიცემულ ინტერვიუში ხმალაძე იხსენებს, რომ მილანში სამუშაო ვიზის აღება ვერ შეძლო და საქართველოში დაბრუნდა. რამდენიმე წლის შემდეგ მისმა ბათუმის ბენზინგასამართმა სადგურმა და McDonald’s-მა ArchDaily-ის 2014 წლის საუკეთესო კომერციული შენობის ჯილდო მოიპოვა.
მილანი: პავილიონები და მუზეუმები
მილანში დე ლუკიმ რამდენიმე საზოგადოებრივი შენობა და ინტერიერი შექმნა. Piazza Gae Aulenti-ზე დგას ხის მრუდი ფორმის UniCredit Pavilion, რომელიც ღონისძიებებისა და გამოფენების სივრცეა. Piazza della Scala-ზე მისი პროექტით მოეწყო Gallerie d’Italia-ს სივრცეები. 2015 წლის მსოფლიო გამოფენისთვის, Expo Milano-სთვის, მან რამდენიმე პავილიონი შექმნა, მათ შორის Padiglione Zero, რომელმაც 2015 წელს Wallpaper*-ის დიზაინის ჯილდო მიიღო.
დე ლუკი მუზეუმის სივრცეებზეც ბევრს მუშაობს. მისი პროექტებით მოეწყო მილანის ტრიენალე, რომის Palazzo delle Esposizioni, ბერლინის Neues Museum და ვენეციის Fondazione Cini. ცალკე აღსანიშნავია მიქელანჯელოს „პიეტა რონდანინის” ახალი ექსპოზიცია მილანის Castello Sforzesco-ში, სადაც მთელი სივრცე ერთი ქანდაკების გარშემოა აგებული.
AMDL CIRCLE და Earth Stations
დღეს დე ლუკი მილანური მრავალპროფილიანი სტუდიის, AMDL CIRCLE-ის, დამფუძნებელი და წევრია. სტუდია არქიტექტურაზე, დიზაინზე და კვლევაზე მუშაობს და საკუთარ მიდგომას „ჰუმანისტურს” უწოდებს.
2018 წლიდან სტუდია კვლევით პროექტზე, Earth Stations-ზე, მუშაობს. ეს არის წარმოსახვითი შენობების სერია, რომელიც იკვლევს, როგორ იცვლება არქიტექტურაში ფუნქციის ცნება და რა სახის სიმბოლური, ადამიანთა შეხვედრისთვის განკუთვნილი შენობები სჭირდება დღევანდელ საზოგადოებას. სერიაში შედის Originals (2018), ახალი სამუშაო და მომსახურების სივრცეები, და Many Hands (2019), ხუთი ტიპი ხუთი კლიმატისთვის: უდაბნოს, ზომიერის, კონტინენტურის, პოლარულისა და ტროპიკულისთვის. Museo Novecento-ს გამოფენის დროს მუშავდებოდა მესამე ნაწილი, Education Stations, სასწავლო სივრცეებისთვის. ეს შენობები კონკრეტულ დამკვეთს ან ნაკვეთს არ უკავშირდება, ამიტომ სტუდიისთვის ისინი იდეების ლაბორატორიის როლს ასრულებს. 2019 წლის 22 ნოემბრიდან ეს ნამუშევრები ფლორენციის Museo Novecento-ში გამოიფინა. ფლორენციის Museo Novecento-ს გამოფენაზე დე ლუკი წერს: „ერთ-ერთი კითხვა, რომელსაც ხშირად ვუსვამ საკუთარ თავს: სინამდვილეში რა სურს ადამიანს? რას ვაძლევთ ჩვენ ადამიანს?”
2018 წელს დე ლუკი იტალიური ჟურნალის, Domus-ის, სტუმარი მთავარი რედაქტორი იყო.
აღიარება
დე ლუკის ჯილდოებს შორისაა რამდენიმე Compasso d’Oro: 1989 წელს Tolomeo-სთვის, 2001 წელს Olivetti-ს პრინტერისთვის Artjet 10 და 2004 წელს LED სანათისთვის Castore (Artemide). Domus Academy-ის მონაცემებით, ის ამ ჯილდოს 1991 და 1994 წლებშიც იღებდა, 2022 წელს კი Compasso d’Oro კარიერისთვის მიიღო.
2000 წელს იტალიის პრეზიდენტმა კარლო ჩამპიმ ის იტალიის რესპუბლიკის ღირსების ორდენის ოფიცრად დანიშნა. 2003 წელს მისი ნამუშევრები პარიზის ჟორჟ პომპიდუს ცენტრმა შეიძინა, 2006 წელს კი ლონდონის Kingston University-მ საპატიო დოქტორის წოდება მიანიჭა „ცხოვრების ხარისხში” შეტანილი წვლილისთვის. ეს ფორმულირება კარგად აღწერს მის მთელ კარიერას: საოფისე სანათიდან ბანკის ფილიალამდე ის ყოველდღიურ გარემოზე მუშაობდა, სადაც ადამიანი დღის უდიდეს ნაწილს ატარებს. 2001 წელს ვენეციის უნივერსიტეტში ასწავლიდა, 2008 წლიდან მილანის პოლიტექნიკური უნივერსიტეტის დიზაინის ფაკულტეტის პროფესორია და რომის Accademia Nazionale di San Luca-ს წევრი.
დე ლუკი საკუთარ პროფესიაზე
Domus Academy-ს ჟურნალისთვის დე ლუკიმ ახალგაზრდა დიზაინერებს რამდენიმე რჩევა მისცა. ორი მათგანი პირდაპირ ეხება სივრცესა და ინტერიერზე მუშაობას.
პირველი ისტორიას ეხება: „თუ პროექტს ისტორიით ვერ შეავსებ, პროექტი შეზღუდულია.” დე ლუკის აზრით, პროექტის წარმატება დამოკიდებულია იმაზე, შეძლებს თუ არა ავტორი მის გარშემო ისტორიის აგებას.
მეორე დამკვეთს ეხება: „ნუ მისცემ დამკვეთს იმას, რასაც ითხოვს. მიეცი ის, რაც მას არასოდეს უოცნებია, რომ შესაძლებელი იყო.” ამავე სტატიაში ის წერს, რომ დიზაინერმა სხვების წარმოსახვასთან უნდა დაამყაროს კონტაქტი და არ უნდა მოახვიოს მათ საკუთარი წესები.
მესამე რჩევა თანამშრომლობას ეხება: „თანამშრომლობა ჩვენი პროფესიისთვის ფუნდამენტურია.” დე ლუკის თითქმის ყველა დიდი ნამუშევარი ერთობლივია. Tolomeo ფასინასთან ერთად შეიქმნა, Icarus სოტსასთან, თბილისის შსს-ს შენობა Freyrie & Pestalozza-სთან, მშვიდობის ხიდის სინათლე კი ფილიპ მარტინოს ეკუთვნის.
დე ლუკი, მის ვან დერ როე და ხმალაძე
„სივრცის არქიტექტურის” სერიის სხვა გმირებთან შედარებით დე ლუკის ადგილი უფრო ნათლად ჩანს. მის ვან დერ როეს მსგავსად, თბილისში ის მინასა და ფოლადს ირჩევს და გამჭვირვალობას შენობის მთავარ თვისებად აქცევს. მიესისგან განსხვავებით კი დე ლუკის ფორმები ტალღოვანი და მოხრილია: ხიდის სახურავიც და სამინისტროს ფასადიც.
გიორგი ხმალაძემ დე ლუკის ბიუროში მუშაობის გამოცდილება ქართულ არქიტექტურაში დააბრუნა. ორივე ავტორი კომერციულ და ყოველდღიურ ტიპოლოგიებზე მუშაობს, იქნება ეს ბენზინგასამართი სადგური, ბანკის ფილიალი თუ საოფისე სანათი, და ორივე მათგანისთვის მთავარია, რომ ასეთი ობიექტიც არქიტექტურის დონეზე იყოს შესრულებული.
რას გვასწავლის მიკელე დე ლუკი თანამედროვე ინტერიერში
დე ლუკის კარიერა Memphis-ის კაშკაშა ავეჯიდან Olivetti-ის ზუსტ ტექნიკამდე და თბილისის მინის შენობებამდე მიდის. მისგან ინტერიერისთვის რამდენიმე პრაქტიკული პრინციპის გამოტანა შეიძლება.
1. სინათლე იქ, სადაც სამუშაოა. Tolomeo მარტივ ამოცანას წყვეტს: სინათლე ზუსტად იქ უნდა მოხვდეს, სადაც ადამიანს სჭირდება, და მისი მიმართვა ადვილი უნდა იყოს. ინტერიერში ეს ნიშნავს, რომ განათება და სივრცის დაყოფა ერთად უნდა დაიგეგმოს: მინის ტიხარი, რომელიც ზონებს ყოფს, ფანჯრის სინათლეს სამუშაო ადგილამდე უნდა ატარებდეს. თუ კაბინეტი ან სამუშაო კუთხე ბინის სიღრმეშია, ყრუ კედლის ნაცვლად შუშის ტიხარი იქ დღის სინათლეს მიიყვანს და ხელოვნური განათების საჭიროებას შეამცირებს.
2. გამჭვირვალობა, როგორც განწყობა. შინაგან საქმეთა სამინისტროს შენობაში იატაკიდან ჭერამდე მინა ფუნქციასაც ემსახურება და იდეასაც. ოფისში ან ბინაში მინის ტიხრები და შუშის კარები იმავე ეფექტს იძლევა: სივრცე იყოფა, მაგრამ ადამიანები ერთმანეთს ხედავენ და სივრცე უფრო ღიად აღიქმება. სადაც სრული გამჭვირვალობა არ არის სასურველი, მაგალითად საძინებელსა ან სააბაზანოში, მქრქალი ან ფაქტურული მინა სინათლეს გაატარებს და კონფიდენციალურობას შეინარჩუნებს.
3. ფერი ზომიერად. Memphis-მა აჩვენა, რას აკეთებს ფერი სივრცეში, დე ლუკის მოგვიანებით ნამუშევრებში კი ფერი შეზღუდულად და კონკრეტული მიზნით ჩნდება. ინტერიერშიც ერთი აქცენტი, მაგალითად კარის ფერი ან ფაქტურა, ხშირად უფრო მეტს ცვლის, ვიდრე ბევრი ერთდროულად. ნეიტრალურ კედლებთან მუქი ან ფერადი კარი თავისთავად ხდება ოთახის მთავარი ელემენტი.
4. ერთი ხასიათი ყველა სივრცეში. Olivetti-სა და Poste Italiane-ში დე ლუკი სისტემას აპროექტებდა, რომელიც ყველა ფილიალში მეორდებოდა. სახლში ან ოფისში ეს ნიშნავს, რომ კარები, ტიხრები, სახელურები და პროფილები ერთი სერიიდან და ერთი სტილისტური ენით უნდა შეირჩეს. როცა ყველა ოთახის კარს ერთნაირი სიმაღლე, ზედაპირი და ფურნიტურა აქვს, დერეფანი და ოთახები ერთ მთლიან სივრცედ აღიქმება.
5. ისტორია პროექტის გარშემო. დე ლუკის სიტყვებით, პროექტი შეზღუდულია, თუ მას ისტორია არ ახლავს. ინტერიერისთვის ისტორია შეიძლება იყოს მასალა, ფერი, ხედი ან ოჯახის ჩვევა, რომლის გარშემოც მთელი სივრცე იგება. პროექტის დაწყებამდე ღირს კითხვა: რით უნდა გამოირჩეოდეს ეს სახლი და რას უნდა გრძნობდეს ადამიანი, როცა კარს აღებს?
ხშირად დასმული კითხვები მიკელე დე ლუკის შესახებ
ვინ არის მიკელე დე ლუკი? მიკელე დე ლუკი (დაიბადა 1951 წელს, ფერარა) იტალიელი არქიტექტორი და დიზაინერია. ის Memphis-ის ერთ-ერთი დამფუძნებელია, 1988–2002 წლებში Olivetti-ს დიზაინის დირექტორი იყო, ასევე Tolomeo სანათისა და თბილისის მშვიდობის ხიდის ავტორია.
ვინ დააპროექტა თბილისის მშვიდობის ხიდი? მშვიდობის ხიდი მიკელე დე ლუკიმ დააპროექტა, განათება კი ფრანგმა დიზაინერმა ფილიპ მარტინომ შექმნა. ხიდი 2010 წლის 6 მაისს გაიხსნა.
რა სხვა შენობები ააშენა დე ლუკიმ საქართველოში? თბილისში მისი პროექტებით აშენდა შინაგან საქმეთა სამინისტროსა და საპატრულო პოლიციის სათავო შენობა (2009) და ყოფილი საპრეზიდენტო, დღეს სახელმწიფო ცერემონიების სასახლე (2009).
რა არის Tolomeo? სამაგიდო სანათი, რომელიც დე ლუკიმ და ჯანკარლო ფასინამ კომპანია Artemide-სთვის 1986–1987 წლებში შექმნეს. მის ზამბარებით დაბალანსებულ მკლავს ნებისმიერ მდგომარეობაში გაჩერება შეუძლია. 1989 წელს სანათმა Compasso d’Oro მიიღო.
რა არის Memphis? დიზაინერთა ჯგუფი, რომელიც 1981 წელს მილანში ეტორე სოტსასის გარშემო შეიკრიბა. Memphis ცნობილია კაშკაშა ფერებით, გეომეტრიული ფორმებითა და პლასტიკური ლამინატის გამოყენებით. დე ლუკი ჯგუფის ერთ-ერთი დამფუძნებელია.
რა არის AMDL CIRCLE? მილანური მრავალპროფილიანი სტუდია, რომელსაც დე ლუკი ხელმძღვანელობს. ის არქიტექტურაზე, დიზაინზე და კვლევაზე მუშაობს, 2018 წლიდან კი კვლევით პროექტს Earth Stations-ს ავითარებს.
რატომ აკრიტიკებდნენ მშვიდობის ხიდს? კრიტიკოსების, მათ შორის ოპოზიციის პოლიტიკოსების, არქიტექტორებისა და ურბანისტების აზრით, თანამედროვე მინისა და ფოლადის ხიდი ძველი თბილისის ისტორიულ ხედს არღვევს. მომხრეები მას ქალაქის ახალ სიმბოლოდ და პოპულარულ საფეხმავლო მარშრუტად მიიჩნევენ.
რა არის Compasso d’Oro? იტალიური დიზაინის ყველაზე ცნობილი ჯილდო, რომელიც 1954 წლიდან გაიცემა. დე ლუკიმ ის რამდენჯერმე მიიღო, მათ შორის Tolomeo-სთვის (1989), 2022 წელს კი Compasso d’Oro კარიერისთვის დაიმსახურა.
რა არის Produzione Privata? დე ლუკის მიერ 1990 წელს დაარსებული მცირე საწარმო, სადაც სანათები და ობიექტები ხელოსნების მიერ, მცირე სერიებით მზადდება.
რა კავშირი აქვს დე ლუკის გიორგი ხმალაძესთან? ქართველი არქიტექტორი გიორგი ხმალაძე 2008–2009 წლებში სამი თვე მუშაობდა დე ლუკის მილანის ბიუროში.
წყაროები
- Wikipedia — Michele De Lucchi
- Memphis Milano — Michele De Lucchi
- Wikipedia — Bridge of Peace
- Wikipedia — Ceremonial Palace of Georgia
- Archilovers — Ministry of Internal Affairs of Georgia and Patrol Police HQ
- Madloba — Ministry of Internal Affairs building in Tbilisi
- Archilovers — The Bridge of Peace
- Museo Novecento — Il tavolo dell’architetto: Michele De Lucchi, Earth Stations
- Domus Academy — Michele De Lucchi, 7 consigli per un design dirompente
- STIR — Giorgi Khmaladze: “Our buildings tend to disappear”
- Artemide — Michele De Lucchi

